Askulum 90-89 p.n.e.

Seria moich ilustracji do najnowszego tomu serii Historyczne Bitwy pt. "Askulum 90-89 p.n.e." Małgorzaty Członkowskiej-Naumiuk. 

Od lewej stoją: 

1. Południowoitalski jeździec z IV–III wieku p.n.e.

Wojownik konny z czasów wcześniejszych, omawianych na początku książki. Italska jazda była bardzo ceniona przez Rzymian. Ma na głowie hełm z brązu typu frygijsko-attyckiego ze skrzydłami, popularny w Italii. Ma włócznie i tarczę. Nosi charakterystyczny italski pas z brązu. Na uwagę zasługuje także uzbrojenie ochronne konia, również wykonane z brązu, w tym naczółek – chamfron (hełm koński).

2. Italski legionista – obrońca Askulum

Piechur w kolczudze, w hełmie z brązu bez kity, z przypasanym mieczem i sztyletem (pugio), miotający procą. Można przypuszczać, że wyspecjalizowanych procarzy wspomagali szeregowi piechurzy. Ukazano tutaj procę wykonaną z jednolitego kawałka skóry.

3. Italski procarz

Procarze walczyli zazwyczaj bez zbroi i hełmu. Nosili przewieszone przez ramię torby z pociskami do procy. Obrońcy walczący na murze fortyfikacji być może nie mieli tych toreb, gdyż zapasy pocisków zapewne składowano w pobliżu (tak jak to ukazano na okładce książki). Proce w stanie złożonym miały 50–80 cm. Proce italo-rzymskie były wykonane głównie ze skóry i z rzemienia. Zdarzały się też robione ze sznurów ze skórzaną plakietką pośrodku (jak na ilustracji).

4. Rzymski trybun

Ma piękne, bogate uzbrojenie. Uwagę przyciąga hełm typu hellenistycznego z kitą. Widzimy także kirys z imitacją muskulatury (lorica musculata), który sięgał do pasa i dlatego – dla ochrony podbrzusza, ramion oraz ud – był uzupełniany podwójnym rzędem ozdobnych pasów zwanych pteruges. Na nogach trybun ma zdobione nagolenice z motywami mitologicznymi.

5. Italski piechur z okresu wojny sprzymierzeńczej

Uzbrojony jest bardzo podobnie do rzymskiego legionisty (przedostatnia sylwetka). Ma zatem żelazny miecz (gladius Hispaniensis) z prawej strony, sztylet (pugio) z lewej strony i oszczep (pilum). Jego uzbrojenie ochronne stanowiły: tarcza (scutum), hełm z brązu (cassis, galea) oraz żelazna kolczuga (lorica hamata). Italikowie używali kilku typów hełmów, najbardziej popularny był ten widoczny na ilustracji – Montefortino. Warto zaznaczyć, że na ołtarzu Domicjusza Ahenobarbusa wielu legionistów ma hełmy typu hellenistycznego.

6. Rzymski legionista

Na jego uzbrojenie zaczepne składały się: żelazny miecz (gladius Hispaniensis) z prawej strony, sztylet (pugio) z lewej strony i oszczep (pilum). Uzbrojenie ochronne stanowiły: tarcza (scutum), hełm z brązu (cassis, galea) oraz żelazna kolczuga (lorica hamata). Warto wspomnieć, że u schyłku republiki rzymskiej żołnierz posiadał prawdopodobnie dwa jednakowe pila. Dużą owalną tarczę trzymał w lewej ręce. Legionista ma także hełm typu Montefortino z końską kitą.