ECHA PRZESZŁOŚCI

Mauzolos z Karii był satrapą Karii w IV wieku p.n.e. Jego sława wynika głównie z monumentalnego grobowca, Mauzoleum w Halikarnasie, które ufundowała po jego śmierci jego żona i siostra, Artemizja. Mauzoleum to zostało uznane za jeden z siedmiu cudów świata starożytnego i dało początek nazwie "mauzoleum" dla wielkich grobowców.   Próba zabójstwa Mauzolosa z Karii podczas jego wizyty w świątyni Zeusa Labraundeusa  w Labraunda (rys. Marek Szyszko, Ancient History Magazine)           Mauzolos panował w Karii od 377 do 352 roku p.n.e. Był synem Hekatomnosa, założyciela dynastii Hekatomnidów, która rządziła Karia w imieniu imperium perskiego. Mauzolos rozszerzył swoją władzę i zręczną polityką, stworzył z Karii praktycznie niezależne państwo. Mówił i pisał po grecku i zachęcał do wprowadzania demokratycznych reform w swoim państwie.            Po śmierci Mauzolosa, Artemizja II zleciła budowę monumentalnego grobowca, k...

Dakowie zamieszkiwali Dację, czyli obszar lewobrzeżnego Dunaju, mniej więcej tereny obecnego państwa rumuńskiego i częściowo węgierskiego. Widzimy martwego legionistę rzymskiego, nad którego ciałem Dakowie spożywają wino ze zdobytych amfor. Wojownicy daccy mają uzbrojenie inspirowane reliefami z Kolumny Trajana w Rzymie, wzniesionej w 113 roku dla upamiętnienia zwycięstw cesarza nad Dakami. Widzimy pięknie zdobioną tarczę i hełm. Wojownicy mają na sobie kolczugi i pancerze łuskowe. Jeden z wojowników trzyma typowy dacki zakrzywiony nóż 'sica'. W odróżnieniu od dużo dłuższego falxa była to broń jednoręczna. Warto zwrócić uwagę na jeźdźca. Trzyma w dłoni 'draco'. Był to sztandar wojskowy używany przez Daków. Głowa smoka była zamontowana na drzewcu. Rzymska kawaleria przejęła na stałe ten typ sztandaru. Dakowie w rzymskim mieście (rys. Catalin Draghici)

Katafrakci byli najcięższym typem kawalerii w czasach starożytnych m.in. w armiach Seleucydów, Sarmatów, Partów, Sasanidów, także Rzymian. Używani byli później w średniowieczu m.in. Cesarstwie Wschodniorzymskim. Hellenistyczni katafrakci nosili brązowe kirysy, segmentowe osłony rąk i nagolenice, hełm tracki z brodatą maską jeźdźca. Opancerzane były również konie. Zazwyczaj byli uzbrojeni w długą na 4-4,5 m włócznię (xyston) oraz miecz.  Katafrakci Seleukidów w starciu z Rzymianami  pod Magnezją, 190 p.n.e. (rys. Igor Dzis)           Źródłem na podstawie, którego powstała powyższa ilustracja jest relief pochodzący z balustrady sanktuarium Ateny w Pergamonie z ok. 183 roku p.n.e. Obecnie znajduje się w berlińskim Muzeum Pergamońskim. Elementy z reliefu użyte do tej rekonstrukcji to: miecz w pochwie wyglądający na typ 'xiphos', kirys z brązu (który ma jeden z jeźdźców), ewentualnie płócienny pancerz 'linothorax' (widoczny u drugiego spadającego jeźdź...

Senet był popularną grą planszową starożytnego Egiptu. Gra cieszyła się dużą popularnością wśród Egipcjan. Senet rozgrywano przy różnych okazjach m.in. w domu, tawernach czy ogrodach. Ta gra planszowa występuje w wielu znaleziskach archeologicznych - zarówno odkryte komplety gry (ok. 40 sztuk, często w grobowcach) jak i ikonografia przedstawiająca jej rozgrywanie.   Faraon Ramzes III gra w Senet z damami swojego dworu (rys. Pierre Probst)           Najstarszy zestaw senetu znaleziono w grobowcu Hesy'ego z czasów Starego Państwa. Pojawia się ponadto w najstarszych hieroglifach. Znane jest przedstawienie Ramzesa III (panującego prawdopodobnie w latach 1183–1152 p.n.e.) grającego z damą ze swojego haremu (na tej podstawie powstała ilustracja Pierre'a Probsta), a także grającej królowej Nefertari.  Nefertari grająca w senet, malowidło z jej grobowca           Senet składa się z 30 kwadratów, ułożonych w 3 rzędy. Pion...