Przejdź do głównej zawartości

Wacław III Adam

Dzisiaj kolejny post z tematyki ostatnich Piastów. Przyszła kolej na Wacława III Adama (1524-1579), księcia cieszyńskiego. Wacław był pogrobowym synem księcia Wacława II oraz Anny Hohenzollern (córki Fryderyka Starszego, margrabiego brandenburskiego na Ansbach). Wacław III mając 4 lata formalnie objął tron. Z woli dziadka Kazimierza II cieszyńskiego, Wacław przeszedł pod opiekę regencji, którą objęła matka Anna do jej śmierci w 1539 roku, i Jan z Pernsteinu (zwany Bogatym), hetman ziemski Moraw. W owym czasie Wacław spędzał dużo czasu na dworze cesarskim w Wiedniu, gdzie przyjmował nauki. Został wykształcony także w naukach medycznych. Pod rządami Wacława III Adama księstwo cieszyńskie przeżywało okres stabilizacji. Cieszyn przeżywał rozwój gospodarczy. Jednym z ważniejszych wydarzeń podczas panowania księcia była reformacja. Kościoły i klasztory katolickie zostały zmienione wtedy na kościoły luterańskie lub zniszczone. Sporo ludności księstwa cieszyńskiego została protestantami. Wacław zagarnął majątki dominikanów i franciszkanów, a w 1560 roku wypędził benedyktynów. Mimo tego dziś uważa się, że reformacja nie odniosła tak dużego sukcesu, jak podawano w starszej literaturze. Część przejętego majątku kościelnego Wacław III Adam przekazał na rzecz szpitala miejskiego w Cieszynie, w którym leczono także najuboższych poddanych. Sam książę miał zajmować się pielęgnacją pacjentów. Zyskał przy tym podziw podczas epidemii morowego powietrza w 1570 roku. Morowe powietrze było określeniem używanym w celu wyjaśnienia rozprzestrzeniania się rozmaitych epidemii takich jak: dżumy, cholery, tyfusu, czarnej ospy itp. 

Wacław III Adam

        W 1573 roku Wacław III Adam wydał tzw. ustawę krajową będącą zbiorem regulacji prawnych księstwa cieszyńskiego. Pomimo przyjęcia luteranizmu Wacław był wierny tronowi cesarskiemu w Wiedniu. W 1573 roku kazał wybudować w okolicach Przełęczy Jabłonkowskiej kilka szańców obronnych w obawie zagrożenia ze strony Imperium Osmańskiego. Co ciekawe książę kandydował do objęcia tronu króla polskiego po wygaśnięciu dynastii Jagiellonów podczas pierwszej wolnej elekcji z takimi kandydatami jak Jan III Waza - król Szwecji, Iwan IV Groźny - car Rosji czy Ernest Habsburg - arcyksiążę austriacki. Wybrany jednak został Henryk Walezy - książę Orleanu, późniejszy król Francji. Rozrzutność najstarszego syna Wacława III Adama, Fryderyka Kazimierza, którego w 1560 roku uczynił udzielnym władcą we Frysztacie i Skoczowie, a 1565 roku dodatkowo w Bielsku doprowadziła do dużego zadłużenia. Gdy młody książę niespodziewanie w 1571 zmarł, Wacław zmuszony był sprzedać wiele dóbr książęcych w ręce prywatne. W ten sposób Wacław III utracił Bielska, Frydka-Mistka i Frysztatu. Książę po raz pierwszy ożenił się z córką opiekuna, Marią z Pernsteinu. Mieli syna, Fryderyka Kazimierza (zmarł w 1571 roku), oraz 2 córki Annę i Zofię (zmarłe w dzieciństwie). Po śmierci żony w 1566 roku, w roku następnym Wacław III ożenił się z Sydonią Katarzyną (córką księcia sasko-lauenburskiego Franciszka I). Mieli 3 synów (Chrystiana Augusta i Jana Albrechta zmarłych w dzieciństwie, oraz Adama Wacława - następcę tronu) i 3 córki (Marię Sydonię wydaną za Fryderyka IV Legnickiego, Annę Sybillę kandydatkę na żonę wojewody siedmiogrodzkiego Zygmunta Batorego i być może trzecią, nieznaną z imienia). Wacław III Adam zmarł 4 listopada 1579 roku dostając udaru mózgu. Został pochowany w byłym kościele dominikańskim w Cieszynie. Kolejnym władcą księstwa cieszyńskiego został 5-letni Adam Wacław (1574-1617), który rządził samodzielnie od 1595 roku.

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

14 Pułk Kirasjerów armii Księstwa Warszawskiego

Na Święto Niepodległości 14 Pułk Kirasjerów armii Księstwa Warszawskiego ze swoją epicką i tragiczną historią.  Kirasjer 14 pułku podczas szarży (mal. Jan Chełmiński)           Był to jedyny w dziejach Polski pułk jazdy kirasjerskiej. Początek formowania przypadł na 1 września 1809 roku. Nosił pierwotnie 1 Pułk Broni Kirasjerów. 4 grudnia 1809 roku kirasjerzy przybyli do Warszawy i stacjonowali tam do wyprawy ma Rosję. Wzbudzali spore zainteresowanie wśród mieszkańców przywołując pamięć o dawnej husarii. Pod koniec 1809 roku pułk liczył 610 żołnierzy. 12 maja 1812 roku pułk kirasjerów wyruszył na wojnę z Rosją. Podczas sławnej szarży na tak zwaną Wielką Redutę pod Borodino wraz z pułkiem kirasjerów saskich, kirasjerzy nacierali na czworobok piechoty. Wzięli do niewoli 300 jeńców i zdobyli armatę. W czasie odwrotu spod Moskwy kilkudziesięciu ocalałych kirasjerów eskortowało uratowane 24 armaty wojsk polskich. Wśród kawalerii pułk poniósł największe stra...

Wojownicy Ludów Morza

Ludy Morza siały postrach we wschodniej części Morza Śródziemnego w XIII i XII wieku p.n.e. Do dziś identyfikacja oraz powody ich ekspansji są debatą historyków. Powstało wiele teorii i pomysłów. Johnny Shumate bazując na źródłach przedstawił tu uzbrojenie i nakrycia głowy Filistynów (hełmy z bujnym włosiem). Widzimy także wojownika w hełmie z kłów dzika znany z kultury mykeńskiej w Grecji.  Na ilustracji: wojownicy z tzw. Ludów Morza, XIII i XII wiek p.n.e. (rys. Johnny Shumate)           Na fragmentach ceramiki z Kynos pokazano bitwy morskie przedstawiające wojowników w hełmach i tego typu tarczach na okrętach wojennych. Stożkowe hełmy z długimi rogami są dobrze ukazane na niektórych statuetkach z Enkomi na Cyprze. Można tu zidentyfikować wojowników Szardana (w hełmie z rogami), Filistynów (w hełmie przypominającym koronę z końskiego włosia) i innych Ludów Morza reprezentowanych na egipskiej płaskorzeźbie z Medinet Habu. Ukazuje bitwę morską z Ludami...

Walka gladiatorów secutora i retiariusa w Pompejach

Większość znanych nam współcześnie hełmów i innego uzbrojenia gladiatorskiego zawdzięczamy Pompejom. Erupcja Wezuwiusza zakonserwowała miasto wraz z niemal nienaruszonymi, niezwykłymi artefaktami na wieki. Widoczne na ilustracji typy gladiatorów to: 1. Retiarius (sieciarz) – walczył trójzębem, sztyletem oraz siecią, bez hełmu. Jedyną ochroną retiariusa była wykonana z brązu osłona lewego barku o nazwie galerus za którą w razie potrzeby mógł osłonić swoją głowę i manica osłaniająca ramię wykonana z metalowych lub skórzanych pasów, czasami z naszytych na skórę łusek. 2. Secutor - gladiator walczący najczęściej z retiariusem. Był uzbrojony w miecz gladius i drewnianą tarczę przypominającą tarcze legionisty rzymskiego. Jego uzbrojenie ochronne składało się z osłony ramienia trzymającego miecz, zamkniętego hełmu bez wystających elementów (aby sieciarzowi trudniej było zarzucić na przeciwnika sieć) i nagolenicy. Walka gladiatorów secutora i retiariusa w Pompejach (rys. Peter Connolly) Zapewn...