Przejdź do głównej zawartości

Etruski i rzymski centurionowie po bitwie z czasów wojen punickich

Zaczynając od lewej widzimy tu pojmanego kartagińskiego oficera, który ma na sobie hełm bazujący na fresku z macedońskiego grobowca Lizona i Kalliklesa (w greckiej Lefkadii), płócienny kirys (linothorax) z pteruges i wzmocnieniem w postaci łusek, a na nogach brązowe nagolenice. Obok stoi centurion "Soci Picenii", który ma na głowie attycki hełm z brązu, żelazną kolczugę (lorica hamata) oraz brązowe nagolenice. Ostatni to etruski centurion. 

Po bitwie z czasów wojen punickich  (rys. Giuseppe Rava)

        Chciałbym skupić się na jego hełmie. Ma na głowie brązowy hełm typu etrusko-korynckiego, zwany też typem apulijsko-korynckim, a nieraz italsko-korynckim. Hełm ten imitował wygląd hełmu typu korynckiego. Jednak w przeciwieństwie do niego nie zasłaniał całej twarzy, lecz kończył się na czole. Były różne wariacje tego hełmu - z wyciętym nosalem, samymi oczodołami lub bez nich (w tym wypadku były jedynie nakreślone). Przykłady zamieszczam w komentarzach. Dlaczego postanowiłem się na nim skupić? Odpowiadam - chodzi o dwa częste błędy popełniane przez ilustratorów. 

Kilka przykładów hełmów typu etrusko-korynckiego

        Hełm ten był najbardziej popularny w VI-V wieku p.n.e., a nie jak ukazuje się w licznych publikacjach w III-I wieku p.n.e. Używano go także w IV wieku. Na upartego można jeszcze podciągnąć pod początek III wieku p.n.e., jednak nie pod późną Republikę Rzymską. Teraz przejdę do najważniejszego - hełm ten przedstawiany jest zazwyczaj w wersji z osłonami polików. Taki wizerunek jest masowo powielany przez ilustratorów. Wybrałem tę ilustrację, ponieważ tutaj hełm apulijsko-koryncki nie posiada policzków, co jest niezwykle rzadkie przy ilustracjach. Znaleziono naprawdę dużo hełmów tego typu i żaden nie posiadał policzków, ani śladów po nich.

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

14 Pułk Kirasjerów armii Księstwa Warszawskiego

Na Święto Niepodległości 14 Pułk Kirasjerów armii Księstwa Warszawskiego ze swoją epicką i tragiczną historią.  Kirasjer 14 pułku podczas szarży (mal. Jan Chełmiński)           Był to jedyny w dziejach Polski pułk jazdy kirasjerskiej. Początek formowania przypadł na 1 września 1809 roku. Nosił pierwotnie 1 Pułk Broni Kirasjerów. 4 grudnia 1809 roku kirasjerzy przybyli do Warszawy i stacjonowali tam do wyprawy ma Rosję. Wzbudzali spore zainteresowanie wśród mieszkańców przywołując pamięć o dawnej husarii. Pod koniec 1809 roku pułk liczył 610 żołnierzy. 12 maja 1812 roku pułk kirasjerów wyruszył na wojnę z Rosją. Podczas sławnej szarży na tak zwaną Wielką Redutę pod Borodino wraz z pułkiem kirasjerów saskich, kirasjerzy nacierali na czworobok piechoty. Wzięli do niewoli 300 jeńców i zdobyli armatę. W czasie odwrotu spod Moskwy kilkudziesięciu ocalałych kirasjerów eskortowało uratowane 24 armaty wojsk polskich. Wśród kawalerii pułk poniósł największe stra...

Wojownicy Ludów Morza

Ludy Morza siały postrach we wschodniej części Morza Śródziemnego w XIII i XII wieku p.n.e. Do dziś identyfikacja oraz powody ich ekspansji są debatą historyków. Powstało wiele teorii i pomysłów. Johnny Shumate bazując na źródłach przedstawił tu uzbrojenie i nakrycia głowy Filistynów (hełmy z bujnym włosiem). Widzimy także wojownika w hełmie z kłów dzika znany z kultury mykeńskiej w Grecji.  Na ilustracji: wojownicy z tzw. Ludów Morza, XIII i XII wiek p.n.e. (rys. Johnny Shumate)           Na fragmentach ceramiki z Kynos pokazano bitwy morskie przedstawiające wojowników w hełmach i tego typu tarczach na okrętach wojennych. Stożkowe hełmy z długimi rogami są dobrze ukazane na niektórych statuetkach z Enkomi na Cyprze. Można tu zidentyfikować wojowników Szardana (w hełmie z rogami), Filistynów (w hełmie przypominającym koronę z końskiego włosia) i innych Ludów Morza reprezentowanych na egipskiej płaskorzeźbie z Medinet Habu. Ukazuje bitwę morską z Ludami...

Walka gladiatorów secutora i retiariusa w Pompejach

Większość znanych nam współcześnie hełmów i innego uzbrojenia gladiatorskiego zawdzięczamy Pompejom. Erupcja Wezuwiusza zakonserwowała miasto wraz z niemal nienaruszonymi, niezwykłymi artefaktami na wieki. Widoczne na ilustracji typy gladiatorów to: 1. Retiarius (sieciarz) – walczył trójzębem, sztyletem oraz siecią, bez hełmu. Jedyną ochroną retiariusa była wykonana z brązu osłona lewego barku o nazwie galerus za którą w razie potrzeby mógł osłonić swoją głowę i manica osłaniająca ramię wykonana z metalowych lub skórzanych pasów, czasami z naszytych na skórę łusek. 2. Secutor - gladiator walczący najczęściej z retiariusem. Był uzbrojony w miecz gladius i drewnianą tarczę przypominającą tarcze legionisty rzymskiego. Jego uzbrojenie ochronne składało się z osłony ramienia trzymającego miecz, zamkniętego hełmu bez wystających elementów (aby sieciarzowi trudniej było zarzucić na przeciwnika sieć) i nagolenicy. Walka gladiatorów secutora i retiariusa w Pompejach (rys. Peter Connolly) Zapewn...